Bir insanın ne düşüneceğini belirlemek isteyen bir düzen, önce o düşünceleri ifade etmesini engeller. Ardından düşünmeyi de suç haline getirir. Oysa düşünmek, insan olmanın en temel hakkıdır. Ve bu hak, sadece bireyin iç dünyasına ait bir ayrıcalık değil; aynı zamanda toplumsal gelişimin de itici gücüdür.

Fikir üretmek, sorgulamak, eleştirmek, konuşmak…

Tüm bunlar bireysel hürriyetin, demokratik toplumların ve insan haklarının vazgeçilmez parçalarıdır.  Peki kazanılmış bu haklardan, neden mahrum olmamızı istiyorlar?

Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi’nin 19. Maddesi der ki: “Herkesin, kanaat ve ifade özgürlüğüne hakkı vardır; bu hak, kanaatlerinden ötürü rahatsız edilmemek ve herhangi bir yolla, ülke sınırları söz konusu olmaksızın bilgi ve düşünceleri araştırmak, elde etmek ve yaymak özgürlüğünü içerir.” Bu sadece bir madde değil, aynı zamanda bir toplumun aynasıdır. O aynada ne görüyorsak, o kadar özgürüzdür. Özgürlük, sizsiniz ve sizin düşüncelerinizdir.

Ancak gelin görün ki, bugün düşünce özgürlüğü kâğıt üzerinde bir hak, pratikte ise büyük bir mücadele alanı haline geldi. En çok da bu mücadelenin ön saflarında yer alan gazeteciler için.

Gerçek Gazeteciler, yalnızca haber yazmaz; toplumsal hafızayı tutar, vicdanı diri tutar. Onların kaleme aldığı her cümle, toplum adına bir soru sormak, bir gerçeği görünür kılmak için vardır. bu yüzden, otoritenin rahatsız olduğu düşünceler ilk önce onların kalemlerinde can bulurken, otorite tarafından bir an da sonsuz bilinmezlikte kayboluyor.

Tutuklu gazeteciler, yalnızca kendi özgürlüklerinden mahrum kalmaz. Aynı zamanda hepimizin bilgi alma hakkı, şeffaflık talebi ve demokratik bir toplum özlemi de zedelenir. Çünkü basın özgürlüğü, yalnız gazetecinin değil, halkın da hakkıdır.

Bir gazeteciyi susturmak, sadece bir kişiyi susturmak değildir; toplumu karanlığa mahkûm etmektir.

Bugün ifade özgürlüğünü savunmak, sadece gazeteciler için değil, herkes için bir insanlık görevidir. Çünkü eğer bir gün düşünmek suç olursa, düşünen herkes birer “sanık” haline gelir.

Ve o gün geldiğinde, kimse ‘Ben sadece sustum’ diyerek kendini aklayamaz.

Neyit Erkan Şişman